parallax background

De ‘spiegelloze revolutie’: De DSLR is nog niet dood, maar ligt al wel aan de zuurstof.


De ‘spiegelloze revolutie’: De DSLR is nog niet dood, maar ligt al wel aan de zuurstof.

Zoals jullie weten schrijf ik regelmatig over de veranderingen in de fotografiemarkt en heb ik al een aantal keer geschreven dat het einde van de digitale spiegelreflexcamera steeds dichterbij komt. Al een aantal jaar achter elkaar neemt het aantal verkochte digitale spiegelreflexen af. Die daling is al sinds 2012 ingezet en er is nog steeds geen kentering in deze trend zichtbaar.

Sterker nog in de afgelopen maanden lijkt de vraag naar systeemcamera’s weer toe te nemen, terwijl de vraag naar spiegelreflexen verder blijft dalen. De spiegelreflex is door mij nog niet dood verklaart, maar hij wordt nu wel aangekoppeld aan de beademing.

Zelf ben ik er van overtuigd dat het voor 2030 het definitief met de digitale spiegelreflex is gedaan. Mogelijk zelfs nog wel wat eerder dan dat. Ik zeg dat niet omdat ik dat leuk vind om te zeggen, of om je te provoceren, maar omdat de vraag vanuit de consument verandert. 
De verandering niet is ingegeven door emotie, maar is ingegeven door voortschrijdende technologische veranderingen en door de noodzaak om de productiekosten zo laag mogelijk te houden.

Het is een feit dat technologische ontwikkelingen niet te stoppen zijn en dat in een krimpende markt kostenbesparingen voor een fabrikant noodzakelijk zijn om te kunnen overleven. Systeemcamera’s bieden de voordelen van een spiegelreflex, maar zijn voor een fabrikant véél goedkoper om te produceren.

Diegenen die blijven roepen dat er ruimte blijft voor een digitale spiegelreflex variant omdat analoge spiegelreflexen een comeback maken, vergeten het belangrijkste verschil tussen beide type reflexcamera’s. Namelijk het feit dat analoge spiegelreflexcamera’s gebruik maken van een ander ‘opslagmedium’. Film biedt namelijk een totaal andere beleving dan een digitale opname.

Er is géén verschil in gevoel tussen een digitale opname gemaakt met een digitale spiegelreflex camera of een opname die is gemaakt met een digitale systeemcamera. Het medium – een opnamesensor – is in beide gevallen hetzelfde. Er is géén verschil in beleving en er is géén verschil in beeldkwaliteit tussen een opname die is gemaakt met een digitale spiegelreflex camera of met een systeemcamera. Het verschil zit hem dus in de beleving tussen digitaal en analoog, of digitaal en ‘film’.

 De kostenfactor voor het produceren van een spiegelreflexcamera of het produceren van een systeemcamera zijn ondertussen wel groot.Zo is het produceren van een goed en helder prisma enorm duur, tel daar de kosten bij op voor de spiegel en het opklapmechanisme en je hebt al snel door dat dit duurder is dan het produceren van een eenvoudig LCD schermpje met een vergrootglas, want dat is wat een Elektronische Zoeker feitelijk is. Met de voortschrijdende technologie zullen we bovendien binnen enkele jaren ook nog eens afscheid gaan nemen van de fysieke sluiter en je ziet dat een spiegelreflexcamera gewoon flink duurder is om te produceren dan een systeemcamera.

Bovendien zijn de elektronische zoekers de afgelopen jaren enorm verbeterd en véél sneller en helderder geworden. In veel opzichten benaderen ze nu al bijna het gevoel van een optische zoeker en dat zal de komende jaren nóg dichter tegen elkaar aan komen te liggen.

Daar komt bovendien bij dat er nog een andere technologische verandering plaats vindt. Namelijk de integratie van fotografie binnen video. Het is een niet te stoppen ontwikkeling zelfs niet voor de aanhangers van spiegelreflexcamera’s. Ze weten het ook wel, maar ze stoppen liever hun hoofd in het zand.

Het idee achter de systeemcamera is verre van nieuw! Feitelijk gaat de ontwikkeling en daarmee de verandering niet eens zo heel snel. Wel is de verandering in een steeds hoger tempo merkbaar. Dat komt vooral omdat systeemcamera’s nu door iedere fabrikant serieus genomen worden. Zelfs Nikon en Canon zijn na jaren de handrem op de groei van deze markt te houden nu ‘los’ en dat betekent dat de doorbraak van de systeemcamera nu ook niet meer te stoppen is. Uiteindelijk hebben Canon en Nikon daarmee toegegeven dat de spiegelreflex op de lange termijn geen houdbaar product meer is.

Het is ook niet zo dat systeemcamera’s enkel en alleen gekocht worden door amateurfotografen, want ook héél veel professionals hebben de overstap van spiegelreflexcamera naar systeemcamera ondertussen al gemaakt. Veel van die professionals zijn zelfs overgestapt van merk omdat Nikon en Canon hen lange tijd niet konden bieden wat Sony, Fujifilm en Olympus al jaren geven. Nikon en Canon lopen daarmee in technologisch opzicht wat achter op bijvoorbeeld Sony en Fujifilm. 

Los van het gegeven dat systeemcamera’s een behoorlijke gewichtsbesparing met zich mee kunnen brengen, zijn er ook andere features die de doorbraak van systeemcamera’s hebben bespoedigt en waardoor de spiegelreflex aan de beademing ligt. 

Zo is het bij een systeemcamera gewoon reuze handig dat je direct live het resultaat van de te maken opname kunt zien, nog voordat je de ontspanknop van je camera hebt ingedrukt. Dat maakt het gok- en giswerk omtrent de ‘juiste’ belichting onnodig. Terugkijken achterop het LCD scherm ‘hoe de foto is geworden’ is daardoor eigenlijk niet langer meer nodig én het bespaart je bovendien achteraf veel tijd tijdens het bewerken van de opnames. Maar er zijn ook andere handige hulpmiddelen die het maken van foto’s en video’s een stuk eenvoudiger maken.

Focuspeaking en zebrastripes zijn handig voor handmatig scherpstellen of het maken van video-opnames. Maar de grootste verbetering die je in deze camera’s aantreft is misschien wel een flink verbeterde scherpte voor autofocus, of de mogelijkheid van gezicht- en oogdetectie waardoor de camera automatisch scherp stelt op het gezicht en de ogen. Het maken van ingewikkelde hercomposities is daardoor volledig overbodig geworden. Tel daarbij op dat je ook in volledige stilte een foto kunt maken, of het ingebouwde beeldstabilisatiesysteem (IBIS) en je hebt een aantal voordelen te pakken die je niet terug kunt vinden in een spiegelreflex camera.

Het lichtere gewicht van het totale systeem dat je in je rugzak of fototas kunt plaatsen is een bijkomend voordeel. Zo bespaar je door het gebruik van een systeemcamera als snel 30% tot 60% ten opzichte van een spiegelreflexsysteem. Dat is vooral handig voor mensen zoals ikzelf die graag hun camera gebruikt voor het fotograferen van landschappen.

Daarnaast zijn veel systeemcamera’s volledig naar de hand van de gebruiker te zetten. De knoppen op de camera kunnen vaak worden her-geprogrammeerd. Zo vind ik het bijvoorbeeld handig om de sluitertijd met de wijsvinger te kunnen verzetten, terwijl ik het diafragma of de belichtingscompensatie graag inregel via mijn duim met een draaiknop op de achterzijde van een camera. Voor videografen kan bijvoorbeeld een objectief zo worden ingesteld dat er lineair of non-lineair kan worden scherp gesteld. Zo kunnen er mooiere overgangen gemaakt worden tussen scherp en onscherp wanneer er bijvoorbeeld van onderwerp wordt gewisseld. Een systeemcamera geeft je dus vaak meer opties en mogelijkheden die het jou als gebruiker makkelijker maken om een camera te bedienen ten opzichte van een spiegelreflex en dat maakt dat systeemcamera’s steeds aantrekkelijker worden. 

Wie nu nog instapt in een spiegelreflexcamera als éérste camera maakt een grote fout! Zij zullen allen binnen een aantal jaar (voor 2030) alles weer moeten verkopen en zullen worden gedwongen om alsnog over te stappen op een systeemcamera. De liefde voor de DSLR is domweg over. Zelfs de grote camerafabrikanten zoals Nikon en Canon zullen langzaam afstappen van de spiegelreflex. Het is al langer niet meer het paradepaardje en dat zal de komende jaren steeds vaker doorschemeren.

Natuurlijk voor sommige modellen zal nog één keer een ‘nieuw’ model komen. Al is het alleen al om de laatste druppel uit de spiegelreflexmarkt te persen. Uiteindelijk is het gewoon gedaan met dit type camera. Denk ook niet dat er nog veel nieuwe objectieven zullen worden uitgebracht voor spiegelreflexen. Het ontwikkelen van een nieuwe lensmonding is duur en kost bovendien veel tijd. Vandaar dat alle fabrikanten wel een adapter beschikbaar hebben om oude objectieven op hun nieuwe systeem te kunnen (her)gebruiken. Wat nu nog ‘nieuw’ uitkomt zit al een paar jaar in de pijpleiding en die pijpleiding zal snel opdrogen. Ik ben er van overtuigd dat van veel ‘vlaggenschip’ modellen we ook een variant zullen gaan zien in de vorm van een systeemcamera. Die zal misschien in eerste instantie in sommige opzichten wat minder goed zijn, maar dat is slechts een kwestie van tijd.

Dat gezegd hebbende en mijn grootspraak over het naderend einde van de digitale spiegelreflex. Wees niet getreurd als je nu nog over een spiegelreflex camera beschikt. Het aanbod van objectieven voor spiegelreflexcamera’s is nog steeds overweldigend groot en dat maakt ook dat gebruikers van een spiegelreflexcamera niet morgen gelijk naar een camerawinkel hoeft te lopen om een nieuw systeem aan te schaffen. Wel is het verstandig om je keuze voor de lange termijn te gaan overdenken en vooral hoe jij die herinvestering wilt gaan financieren. Hoe langer je wacht, hoe moeilijker dat wordt en hoe minder je terug gaat krijgen voor je bestaande camera en objectieven. Dat is nu immers het gegeven van vraag en aanbod.

Vrijwel iedere fabrikant heeft nu wel een aanbod waarbij je bij inruil van je oude spiegelreflexcamera extra korting krijgt op de aanschaf van een systeemcamera en dat is een teken aan de wand. Het doet namelijk vermoeden dat de camerafabrikanten haast willen gaan maken bij de ‘switch’ die er in de huidige markt plaats vindt. Het pushen van bestaande gebruikers van een spiegelreflexcamera naar een systeemcamera door de fabrikanten betekent namelijk een nieuwe bron van inkomsten. Ieder van die gebruikers moet namelijk min of meer vanaf ‘nul’ beginnen met hun herinvestering en dus is er veel geld mee gemoeid. Dat is misschien wel de belangrijkste reden waarom de DSLR aan het zuurstof gaat en de systeemcamera door de fabrikanten wordt vertroeteld als hun nieuwe baby.

NAAR MIJN BLOG...